عناوین الاحکام؛ ترجمه وشرح متن لمعه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢١٥ - مراتب افراد منفقين

ترجمه:

فرع‌

اگر شوهر نفقه واجب همسرش را در وقتش نپرداخته باشد قضاى آن بر عهده‌اش هست كه بايد به وى بپردازد.

ولى نفقه اقارب اين طور نيست يعنى قضاء ندارد اگر چه حاكم آنرا تعيين كرده باشد.

بلى، اگر حاكم به يكى از اقارب اجازه در قرض گرفتن دهد يا به منفق امر نمايد كه نفقه واجب النفقه را بپردازد و معذلك وى از اين امر امتناع كند قضاى آن بر وى واجب است.

مراتب افراد منفقين‌

در وجوب انفاق بر فرزند پدر بر مادر مقدّم مى‌باشد و با نبودن پدر يا فقير بودنش بر پدر پدر و همچنين هرچه بالاتر برود واجب مى‌باشد و اگر آباء و اجداد به طور كلّى تمام مفقود بودند بر مادر واجب است و در صورت نبودن مادر يا فقير بودنش بر والدين مادر به طور مساوى واجب و لازم است.

فرع‌

اقرب در هر مرتبه‌اى از مراتب به منفق عليه بر ابعد مقدّم مى‌باشد.

مراتب افراد واجب النفقة

و امّا ترتيب منفق عليهم:

پدر و مادر و فرزندان شخص با هم در يك عرض مى‌باشند و ايشان از پدران و اولاد خود مقدّم مى‌باشند و همچنين هر طبقه‌اى از طبقه بعدى اولى و سزاوارتر است. البته رعايت ترتيب در فرض و صورتى است كه مال قاصر و كم باشد.

فرع‌

اگر شخص عاجز و ناتوان پدر و فرزندى داشته كه هردو بر انفاق وى قادر باشند بر هردو به طور مساوى لازم است كه متصدى نفقه او بشوند.

فرع‌

كسى كه از انفاق واجب امتناع بورزد حاكم مجبورش مى‌نمايد و اگر مال داشته باشد حاكم آن را فروخته و از پولش انفاق مى‌نمايد.